Những kỳ vọng với nữ thống đốc trước tiên Nguyễn Thị Hồng

Với một thống đốc đi lên từ mảng “xương sống” – chính sách tiền tệ, ngành nhà băng tin sự ổn định của hệ thống nhưng vẫn kỳ vọng về một nữ tướng “chấp nhận cái mới”.

Thống kê toàn cầu của OMFIF Gender Balance Index vào 2019 cho thấy, tỷ trọng nữ giới trong ngành nhà băng với các vị trí viên chức cao cấp là 80% nhưng chỉ 32% được giao vị trí phó thống đốc và chỉ 8% nữ giới trở thành người đứng đầu lãnh đạo một nhà băng trung ương (thống đốc).

Với việc vừa được Quốc hội phê chuẩn là Thống đốc nhà băng quốc gia, bà Nguyễn Thị Hồng đã đi vào lịch sử khi trở thành nữ thống đốc trước tiên của VN. Không chỉ vậy, bà là một trong số ít ỏi (chỉ 15) nữ lãnh đạo đứng đầu các nhà băng Trung ương trên toàn toàn cầu, bên cạnh các chủ toạ nhà băng Trung ương châu Âu (ECB), Nga, Malaysia, Ecuador, Cuba…

Bà Nguyễn Thị Hồng trao đổi cùng Chủ tịch Ngân hàng Trung ương Châu Âu Christine Lagarde. Ảnh:SBV

Bà Nguyễn Thị Hồng trong một hội nghị cùng làm việc với chủ toạ nhà băng Trung ương châu Âu Christine Lagarde. Ảnh: SBV.

Chính sách tiền tệ, xương sống của bất kỳ một nhà băng trung ương nào, dưới thời bà Nguyễn Thị Hồng, được kỳ vọng tiếp tục ổn định để góp phần ổn định kinh tế vĩ mô – một trong những nhiệm vụ chính của nhà băng quốc gia.

Đây cũng là lĩnh vực bà Hồng đã có hàng chục năm theo dõi và chuyên trách khi đi lên từ một cán bộ trong Vụ Chính sách tiền tệ trước khi làm vụ phó rồi vụ trưởng. Sau 6 năm làm phó thống đốc dưới thời ông Nguyễn Văn Bình hay ông Lê Minh Hưng, bà Nguyễn Thị Hồng, theo lời một chủ toạ nhà băng, được tiến công giá là người “nắm vững chuyên môn, tư vấn chính cho các chính sách quan yếu của nhà băng quốc gia lâu nay”.

Tuy nhiên, bà Hồng nhận nhiệm vụ trong một thời đoạn nhiều phức tạp. Chính sách tiền tệ sắp tới có thể chịu căng thẳng khi Mỹ liên tục phát đi các thông điệp hoài nghi tiền đồng bị định giá thấp so với giá trị thực và có rủi ro VN bị gắn mác “thao túng tiền tệ”.

Theo giới chuyên gia, căng thẳng này thực tế có thể là dụng cụ để Mỹ muốn VN tham gia vào chính sách và ý kiến của họ như chính sách Ấn Độ – yên bình Dương tự do rộng mở, hoặc ủng hộ Mỹ trong việc tạo ra thế đối trọng với Trung Quốc trong khu vực.

Là người nhiều năm làm Vụ trưởng Chính sách Tiền tệ rồi Phó thống đốc 6 năm phụ trách mảng này và cai quản Ngoại hối cộng thêm ưu thế mềm mỏng tang của phụ nữ, bà Nguyễn Thị Hồng được kỳ vọng không chỉ đưa ra được chính sách thích hợp nhưng mà còn có thể giúp VN giảng giải được với Mỹ, chúng ta không sử dụng tỷ giá để tạo lợi thế thương nghiệp không vô tư.

Cán cân vãng lai VN thặng dư chủ yếu do khoản kiều hối hơn chục tỷ USD chảy về hàng năm – không phụ thuộc vào tỷ giá. VN là quốc gia có lạm phát tuy gần đây xuống thấp nhưng vẫn cao hơn nhiều nước đối tác. Trong rổ tiền tệ đó, VND mất giá so với USD là điều dễ hiểu.

Bà Nguyễn Thị Hồng, Nữ thống đốc Ngân hàng Nhà nước đầu tiên. Ảnh: SBV.

Bà Nguyễn Thị Hồng, Nữ thống đốc nhà băng quốc gia trước tiên. Ảnh: SBV.

Một “gánh nặng” lớn khác người phụ nữ 52 tuổi phải đương đầu là đề án tái cơ cấu hệ thống nhà băng, trong đó không giống nhau là phương án xử lý các nhà băng 0 đồng còn dang dở. chủ toạ một nhà băng cổ phần có trụ sở tại TP HCM tiến công giá, đây sẽ là việc nặng và thử thách nhất bởi vì để xử lý câu chuyện này, người lãnh đạo sẽ phải rắn. “Tái cơ cấu một hệ thống nhưng mà chủ các nhà băng trong đó đều là những người đàn ông rắn, lại máu lửa có nhẽ sẽ cần một người phụ nữ ‘thép’, bên cạnh việc thông hiểu chuyên môn”, ông nói.

không chỉ có thế, bà Hồng sẽ còn phải đương đầu với nhiều vấn đề như nợ xấu tăng mạnh hậu Covid-19; làm sao xúc tiến tăng trưởng tín dụng trở lại vào sinh sản kinh doanh nhưng mà không tập trung vào các lĩnh vực rủi ro lớn như bất động sản… căng thẳng đảm bảo an toàn vốn của ngành nhà băng cùng với việc giám sát lộ trình vận dụng Basel II và các tiêu chuẩn quốc tế tân tiến hơn để hệ thống nhà băng lành mạnh và vững bền hơn cũng là bài toán không đơn giản.

san sẻ với VnExpress, một chuyên gia từng là cố vấn cho nhà băng quốc gia cho rằng, bà Hồng sẽ có khá nhiều việc phải làm sau khi nhậm chức, và một trong số đó là xây dựng, kiện toàn bộ máy, chất lượng của nhà băng trung ương.

Với việc bà Hồng được ngã nhiệm là Thống đốc, nhà băng quốc gia hiện chỉ còn 3 phó thống đốc là ông Đào Minh Tú, ông Nguyễn Kim Anh và ông Đoàn Thái Sơn. Trong đó, nhị trong số 3 “cánh tay” kỳ cựu và đắc lực của bà Hồng lúc này là ông Đào Minh Tú và ông Nguyễn Kim Anh hiện 54 và 56 tuổi, có thể nghỉ hưu ngay trong nhiệm kỳ này. Nói cách khác, nhà băng quốc gia đang thiếu lãnh đạo cấp cao lẫn lãnh đạo cấp trung (lớp lãnh đạo kế cận) cho nhà băng trung ương trong nhiều năm tới và đây sẽ là nhiệm vụ cũng đầy thử thách với bà Hồng.

Nhưng kỳ vọng giới nhà băng và thị trường không chỉ dừng lại ở sự ổn định. Họ còn muốn đặt lên vai Thống đốc câu chuyện thay đổi ngành nhà băng khi Fintech ngày càng xoá mờ ranh giới giữa công nghệ và tài chính.

Về san sẻ thử thách với người đứng đầu hiện nay, một cựu Phó thống đốc cũng là nữ giới nói, điều nhưng mà một Thống đốc cần có, kể cả thời trước hay bây giờ, là sự “mở” – tức là năng lực đón nhận cái mới và mức độ hội nhập cao.

Phó tổng giám đốc của một nhà băng thẳng thắn nói thêm, nếu hàng ngày nói về nhà băng số nhưng mà tất cả giao tế như mở tài khoản, cho vay… chưa thể lên môi trường điện tử thì “chưa thể có nhà băng số”.

vì thế, những điều nhưng mà giới nhà băng đang trông đợi về mặt pháp lý từ phía nhà điều hành là hướng dẫn cụ thể để nhà băng mở tài khoản trực tuyến cho người dân, việc hợp thức hoá cho vay điện tử cũng như triển khai nhà băng đại lý và sau cuối là cơ chế thí điểm Sandbox.

Nhìn chung, trở thành một nữ Thống đốc trước tiên trong lịch sử sẽ là một nhiệm vụ đầy tự hào và thử thách. Nhưng với một người làm phó thống đốc hơn 6 năm, hiểu rõ từng Vụ, Cục nhà băng quốc gia cũng như hệ thống các nhà băng như bà Nguyễn Thị Hồng, ngành nhà băng kỳ vọng sẽ có nhiều làn gió mới tích cực.

Quỳnh Trang – Thanh Lan